Archief Frits de Coninck
199319941995199619971998199920002001
Anne van de Pals en Peter Buggenhout
Bloemen in het fin de siecle
Corry van Heijst
Een Spaans drieluik
Franz West
Galerie De Verbeelding
Hannelore Houdijk en Michiel Verheggen
Hilarius Hofstede
Ilya Kabakov
Jan Roeland
Leon Spilliaert
Lokaal 01
Martin Riebeek
Menashe Kadishman en Job Hansen
Michel Huisman
Prenten uit de Renaissance
Sint Joost
Tytgat







Sint Joost in Lokaal 01 De studenten die aan kunstacademie Sint Joost hun tweede fase-opleiding hebben voltooid, stellen hun werk tentoon. Dit keer eens niet in de leslokalen van de academie, de vertrouwde beslotenheid, maar in Lokaal 01, in het centrum van de stad. Op het grasveld voor het gebouw aan de Kloosterlaan staan twee containers waarin zich het project 'Poëzie in de stedelijke ruimte' afspeelt. Een sliert van deurmatten, elk met de naam van een van de exposanten, voert vervolgens naar het gebouw zelf. Dat is voor deze gelegenheid helemaal voor de studenten. De staf van Lokaal 01 heeft zich er voor even helemaal uit teruggetrokken. De inrichting, de organisatie, de begeleiding van de bezoekers, studenten moeten het allemaal zelf verzorgen, en dat is even wennen. Opvallend is het kleine aandeel dat de vrije kunsten hebben in het totaal van deze postacademische opleiding. Slechts één afgestudeerde, Wouter Verhoeven, heeft Post-St.Joost afgeleverd. En alsof die er niet bij hoort, toont hij zijn project als enige in het gebouw van St.Joost aan de Beukenlaan in Breda. Op de twee andere gebieden, fotografie en grafisch ontwerpen, is St.Joost opvallend sterker aanwezig. Van beide richtingen exposeren elk vijf studenten. Typisch: juist die domeinen waarop De Beyerd zich in het bijzonder zou willen toeleggen in haar tentoonstellingsbeleid, zijn uitgerekend de kracht van St.Joost. En niet alleen dit jaar. Het zal wel toeval zijn, maar merkwaardig is het in ieder geval. Wat zou het mooi zijn als de ambitie van de Beyerd en de potentie van St.Joost bij elkaar een praktische aansluiting zouden kunnen vinden en elkaar wederzijds zouden kunnen bevruchten. Het zou Breda een heel eigen en herkenbaar profiel geven op de kunstkaart van Nederland. Een eerste stap naar een verbintenis die zo voor de hand ligt, was een presentatie in De Beyerd geweest. Zo lang het nog niet zo ver is, kan Lokaal 01 nog zinvol dienst doen als tussenstation op de weg die St.Joost en De Beyerd naar elkaar afleggen De studenten die de post-academische opleiding fotografie en video hebben gevolgd, presenteren werk dat het meest van al autonoom is. Het is werk dat er uiteindelijk op gericht is het galeriecircuit in te gaan. In sommige gevallen is het al zelfstandig geëxposeerd. Zoals de installatie van Jane Bendix-Knudsen. In een afgetimmerde ruimte in de grote benedenzaal van Lokaal 01 toont zij een video-installatie, getiteld The ecstasy of St.Francis. Onder het geluid van Gregoriaanse muziek en het snel gesproken commentaar van een Italiaanse voetbalverslaggever zien we Sint Franciscus en zijn broeders in de gedaante van kleine kneedpoppetjes. Het materiaal is kinderklei. De figuurtjes zijn van heel dichtbij opgenomen terwijl ze zich bewegen over een groene grasmat. De close up maakt dat de kijker zich heel direct geconfronteerd weet met Franciscaanse poppenspel. De poppen worden groter, de kijker kleiner. Het spel van rituele bewegingen is een afgeleide van de spirituele wereld van Franciscus en van de buitengewoon profane wereld van het voetbal. Ze heeft het visioen van Franciscus, zwevend door de lucht, zoals dat geschilderd is door Giotto op de muren van de basiliek in Assisië, als uitgangspunt genomen en dat beeld gecombineerd met een opname van Frank de Boer die zich net zo door het luchtruim beweegt, maar dan met de bedoeling een bal te koppen. Twee naar tijd en betekenis uiterste werelden die over elkaar heen schuiven, twee beelden uit onze westerse cultuur die gesampled zijn tot één video-installatie. Jane Bendix-Knudsen is opgeleid aan de Rietveldacademie in Amsterdam op de afdeling sculptuur en is naar Breda gekomen om de Tweede Fase-opleiding fotografie en video te volgen. Tim Eshuis is een opmerkelijke fotograaf. Hij toont zijn foto’s in lichtbakken een donkere cabine en juist die plek blaast zijn foto’s min of meer op. Ze worden groter doordat het licht ze oplaadt en ze geïsoleerd zijn van de omgeving. Het effect van die expositiewijze is belangrijk. Die verlaten stedelijke wereld die hij fotografeert (zo te zien een Amerikaanse stad) krijgt een intimiteit, terwijl er geen mens op te zien is. Je waant je betrokken bij iets wat tegelijkertijd mijlen ver weg is. De foto’s zelf zijn op bijzondere wijze met licht bewerkt. Terwijl hij de lens lang open heeft laten staan, heeft hij met sterke zaklantaarns onderdelen belicht en geaccentueerd. Dat voert de aandacht van de kijker van detail naar detail die allemaal even belangrijk worden. Zo groeit er een wereld die lijkt te bestaan uit hoofdzaken. Van de grafisch ontwerpers is het werk van Sandra Oom het meest af en ook het meest zelfstandig. Zij heeft een grafische analyse gemaakt van het museum. Niet een museum, maar het verschijnsel museum in het algemeen. Ze heeft alles wat het museum inhoudt, teruggebracht tot abstracte grafische tekens en vormen en die in afzonderlijk kleine boekjes gepresenteerd op grote sokkels. De boekjes, die niet om te lezen zijn maar om te kijken, zijn met draden aan de sokkel verbonden die vervolgens weer leiden naar een bureau. Het zenuwcentrum van het gedroomde museum. De bonte en deels onzichtbare werkelijkheid van het museum is omgezet in een eenvoudig en overzichtelijk abstract spel van vormen en tekens. Van de afgestudeerde ontwerpers neemt het werk van Sandra Oom het duidelijkst een eigen plaats in in deze expositieruimte. Dat heeft iets met de aard van het vak te maken. Anders dan de fotografen zoeken de grafische ontwerpers minder het gebied van de autonome kunst. Wat zij doen, zal altijd sterker in functie staan van een opdrachtgever en minder bedoeld zijn om te exposeren. Maar dat heeft ook iets te maken met de aard van deze tentoonstelling. Sandra Oom heeft iets gedaan wat uiteraard een heel directe relatie legt met wat in Lokaal 01 altijd gebeurt: het organiseren van kunstmanifestaties. Dat is een op zich zelf duidelijke uitspraak. Veel van het andere werk toont zich als een afsluiting van een periode van studie en onderzoek, een laatste fase in een proces van rijping. Het veroveren van een eigen bestaan en een eigen plek, is een volgende stap. Pas dan begint het kunstenaarschap. Lokaal 01, Kloosterlaan 138, Breda. Tot 6 juli dagelijks van 1 tot 6 uur toegankelijk.